skip to Main Content
Pessinus Antik Kenti Tapınağı

Pessinus Antik Kenti Tapınağı

Pessinus Antik Kenti

Pessinus Antik Kenti  | Tatilyardimcim
Pessinus Antik Kenti

Anadolu’da önceleri Phrygia, sonraları Galatia bölgesindeki kutsal kent… Antik Çağ’da Agdistis ya da Dindymos adıyla bilinen bir dağın eteğinde kurulmuştu.

Ptolemias, kentin Alexandria meridyeninin biraz doğusunda yer aldığını yazar. Kaynaklar, Pessinus’tan Nikai’ya, Dorylaeion’a, Ankyra’ya yollar çıktığını belirttiler.

Sivrihisar’ın güneyindeki Balahisar- Ballıhisar yıkıntılarının Pessinus kentine ait olduğunu “Charles Texier saptadı.” Kentin kurululuşu, Phryg kaynaklarına göre Kral Midas’a değin inmektedir. Bazı eski yaarlar, kentn adını Tross’un oğlu İlos’un koyduğunu ileri sürerler. Eisler, Pessinus adının Yunanca “ oyun taşı, zar” anlamına gelen Pessos sözünden geldiğini ve Pessinus Magna Meter’in (Kybele) fetişinin zar biçimli olduğunu savlarsa da bunun doğruluğu halen tartışılmaktadır.

Pessinus, Ana Tanrıça Kybele kültünün merkeziydi. Kybele’nin Küçük Asyalıların en eski baş tanrıçası olduğunu düşünülecek olursa, Pessinus kentinin Phryg göçlerinden  çok daha önce kurulduğu ortaya çıkar. Kentte, Ana Tanrıça Kybele’nin içinde kara bir göktaşının bulunduğu tapınağın  çevresinde, hadım rahiplerin yönetiminde, adeta bir din devleti kurulmuştu.Tanrıçanın büyük ünü, taşın İÖ (İsa’dan önce) 204’de Roma’ya taşınmasına yol açtı.

Pausanias (Lidyalı bir gezgin) eski geleneklerinden ayrılmayan Pessinus’luların kendi zamanlarında bile domuz eti yemediklerini açıklar.

Pessinus Antik Kenti  | Tatilyardimcim
Pessinus Antik Kenti

Kutsal kentin kalabalık bir ordusu vardı. Galatların bir kolu olan Tolistobagların saldırısından ve onların yerleşim alanı içinde kalmasından sonra da kent bir yüzyıl kadar bağımsızlığını korumayı başardı. İÖ(İsa’dan önce) 189’da Manlius, Galatlar üstüne bir sefere çıkarken Pessinus rahiplerinin  elçileri Sangarios ırmağı kıyılarına değin giderel Manlius’un savaşı kazanacağını duyurdular.

İÖ (İsa’dan önce) 183’te Galatia’yı kısa bir süre Pergamon egemenliğinde görüyoruz. Bundan sonraki 17 yıl karanlıktır; kentin durumunu açıklayacak herhangi bir bilgi yoktur. Yalnız, İÖ (İsa’dan önce) 164’te, Pergamon krallarından Eumenes II’ni ile Attalos II’nin Pessinus  kenti yüksek Rahibi Attis’e gönderdikleri mektuplardan Attis’in Galatia’ya karşı Pergamon’un politikasını desteklediği anlaşılır. Bu mektuplarda Pessinus yüksek rahibi bağımsız bir kral şeklinde görülür. Kendi başına karar verme yetkisine sahiptir.

İÖ (İsa’dan önce) 189’dan itibaren Galatların Pessinus’u büyük ölçüde etkilediği anlaşılmaktadır. Eski yazarlar İÖ II Yy sonlarına doğru Roma ile “Pessinus” arasında dostça ilişkilerden söz ederler. Diodros’a göre, Magna Mater’in rahibi Pessinus’lu Batakes Roma’yı ziyaret ederek, Roma’nın Kimberler ve Teutonlar ile yapacağı savaşları kazanacağını bildirir.

Pessinus Antik Kenti Tiyatro Alanı | Tatilyardimcim
Pessinus Antik Kenti Tiyatro Alanı

Dinsel açıdan olduğu kadar tecimsel yönden de önemi büyük olan “Pessinus” İÖ 25’te bütünüyle Roma egemenliğine girer. 362’de İmparator Julianus, Konstantinopolis’ten (İstanbul) Amtiokheia üstüne sefere giderken Pessiunus’a uğramıştır.  366’da İmparator Valens de kenti ziyaret eder. Düşman saldırılarına karşı burayı güçlü bir şekilde destekleyerek arkasını güven altına alır. Çünkü zaman zaman Got saldırıları yoğunlaşmaktadır.

400’de Galatia’nın bölünüşü sırasında “Pessinus” “Galatia Salutaris”’in payitahtı ve aynı zamanda din merkezi yapılır. Kentin en büyük tanırsı hala Kybele’dir. Diodoros’a göre, burada çok eski dönemlerde bile Kybele’nin büyük bir tapınağı bulunuyordu. Sonraları, olasılıkla, Eumones döneminde mermerden görkemli bir tapınak yaptırıldı. Strabon’a göre Romalılar da bu tapınağı kutsal sayıyorlar ve saygı gösteriliyorlardı.

İS IV. Yy ortalarında kentte Magna Mater kültü oldukça gerilediğinden Hristiyanlık benimsendi. İmparator Julianus Magne Mater inancını yeniden güçlendirmek istediyse de başaramadı.

Bizans egemenliği sırasında adı Justininapolis olan ticaret yolları üzerindeki elverişli konumunun sağladığı üstünlüklerden yarlanarak varlığını sürdüren Pessinus yakınındaki İustinianpolis’in gelişmesiyle önemini yitirmeye başladı. VIII. Yy’da bir piskoposluk merkeziydi.

Pessinus kazılarında 1967 yılı ve Profesör P Lambrechts adı önemlidir. Gand üniversitesi arkeologları burada bir yer altı nekropolü belirlediler. Pek çok  Roma ve Bizans mezarı ortaya çıkarıldı. Kentteki en önemli kalıntı, Roma döneminde yapıldığı anlaşılan bir tapınaktır. Aslında bir Yunan tapınak türünden yola çıkılarak yapılmış olmakla birlikte, yerli özellikleriyle dikkati çeker. Dar cephesinde altışar, uzun cephesinde onbirer sütunlu olan, peripteres planlı bir yapıdır.

This Post Has 0 Comments

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Ofis Mobilyaları
Back To Top
×Close search
Ara